Cinî, tûtîy û heqê înan ê nsanî!

Mîyanê nê hefteyî de (20-25 Mijdar) hem rocê têkoşînê hemverê tundîya arasteyê cinî ya mîyanteweyî yo hem zî rocê heqanê tûtan ey dinya yo. La çi heyf ke cinî û tûtî pîya zehfê welatanê dinya de ro neheqî û zordestîyan yenê. Hem peymane 20’ê Mijdare Rocê Heqanê Tûtan ey Dinya ke heta nika hetê 193 dewletan ra ameyo îmzakerdişî hem zî 25’ê Mijdare ke semedê vîrardişê wayanê Mîrabalan ke bi têkoşîna xo ya hemverê dîktatorê Komara Domînîkî Rafael Trûjîlloyî veng dabi û ay sebeb ra zî hetê nê dîktatorî ra 25’ê Mijdare de ameybî qetilkerdişî hetê heme dinya ra sey Rocê Têkoşîna Hemverê Tundîya Arasteyê Cinî yeno vîrardişî çi heyf ke heta rocê ma yê eyroyî tenê vîrardişan de mendê.

Teberê çend dewletan de ne dewletê ke îmzeya înan binê peymane 20’ê Mijdare de esta heqanê tûtan ê sey heqê ciwîyîn û avreşîyayîşî, heqê resayîşê xizmetanê tendursitî, heqê resayîşê perwerdehî, heqê resayîşê standartê ciwîyayîşêke ke ro merdimî kono, heqê xostarkerdişê îstismar û îhmalan ra, heqê xostarkerdişê pêgirotişîya tiryakî ra, heqê xostarkerdişê kedwerîya ekonomîkî ra, heqê azadîya îfade û fikrî ra û heqanê zwb. ra bi ca anê ne zî hetê ti dewletêke ra vernî ro tundîya ekonomî, sîyasî, nasnameyê zayendî û neteweyî yê cinîyan ser de yena girotişî.

Hela eke merdim welatêke sey Tirkîye de cinî yan tût/gede bo ciwîyîn zêde ra bi zehmetî yo. Binê desthilatîya na dewleta mêrdeparêze de hetê mêrdanê keyî û teberî ra bigî heta hetê mêrdanê dewlete ra heme qayde xetereyî vecênê hemverê to û beno ke ti zehf rehet rast ro îşkence, hepişkerdiş, koçberî, îstismar û kiştişan bêrê. Kiştişê Dîlek Dogane ra bigî heta ey Ozgecane, Emîne Bûlûte û Nadîra Kadîrova ra bigî heta Rabîa Naz e temam persgirêka mêrdeparêzî ya na desthilatî ra vecêno hemverê merdimî. Binê pergala na dewlete de ke xo ra tûtbîyayîş û cinîbîyayîş zehmet o eke merdim cinî û tûtêke Kurd bo zehmetîya merdimî ya ciwîyînî qat qat zêdehîrê bena.

Eke ti tûtêke Kurd bê beno ke ti bi guleyanê zêdeyê emrê xo bêrê kiştişî (Ûgur Kaymaz), beno ke roketêke qereqole bedenê to yo 12 serre perçe perçe bikero (Leyla Onkol), beno ke ti 1 serreyê xo de (Mehmet Ûytûn), 8 serreyê xo de (Enes Ata) yan zî 15 serreyê xo de (Berkîn Elvan) bi fîşekê gazan bêrê kiştişî, beno ke ti 35 roceyê xo de (Tahîr Yaramiş) bêrê kiştişî yan zî cesedê to 10 serreyê xo de (Cemîla Çagirga) dolabe cemedî de bêro wedartişî, beno ke 6 serreyê xo de (Bunyamîn Bayram) û Fûrkan Yildirim), 7 serreyê xo de (Mûhammet Yildirim û (Mazîye Aslan), 9 serreyê xo de (Yusuf Yilan), 10 serreyê xo de (Dîren Basan) hetê erbeyêke zirxî ra bedenê to bêro pelexnayîşî…

Beno ke ti çend aşmeyê xo de heta 17 serreyê xo bi serran hepisxane de bêrê pêgirotişî. Ancî eke ti cinî bê beno ke ti bêrê hepiskerdişî, îşkencekerdişî, koçberkerdişî. Beno ke bi hefteyan tirmê to (Dayîke Taybete) kuçe de bêro verdayîşî, beno ke ti bêrê kiştişî û ser de virrankerdişî (Ekîn Wan), beno ke tundîya na desthilatî sînoran derbas bikero û ti (Hevrîn Xelefe)bi îşkence bêrê kiştişî… Bi aştî, azadî, têduştî ciwîyayîş heqê cinî û tûtan ê însanî yo la çi heyf ke her wext hetê mêrdan û pergalê mêrdeparêzan ra yeno binpêkerdişî.

Dikarî Biecibînî